{"id":28583,"date":"2023-06-29T14:52:06","date_gmt":"2023-06-29T13:52:06","guid":{"rendered":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/?p=28583"},"modified":"2023-06-29T14:52:10","modified_gmt":"2023-06-29T13:52:10","slug":"dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/","title":{"rendered":"DOSA et STATIC\u00a0: Le r\u00f4le des sciences sociales dans la compr\u00e9hension de l\u2019antibior\u00e9sistance"},"content":{"rendered":"\n<p>Aujourd\u2019hui, les sciences sociales produisent un nombre croissant de travaux sur les pratiques, les savoirs ou encore les politiques publiques en lien avec l\u2019antibior\u00e9sistance. Cela reste un champ de recherche en d\u00e9veloppement (et relativement mineur par rapport \u00e0 d\u2019autres probl\u00e8mes de sant\u00e9 et d\u2019environnement \u2013 comme d\u2019autres maladies infectieuses, les cancers ou encore les probl\u00e9matiques li\u00e9s aux pesticides), mais nous n\u2019en sommes plus \u00e0 la situation d\u2019il y a une dizaine d\u2019ann\u00e9es o\u00f9 de tels travaux \u00e9taient inexistants. Un r\u00e9cent <a href=\"https:\/\/researchonline.lshtm.ac.uk\/id\/eprint\/4659562\/3\/Tompson_Chandler_2021-Addressing-Antiobiotic-Use.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">rapport<\/a> de coll\u00e8gues de la <em>London School of Hygiene &amp; Tropical Medicine<\/em> (LSHTM) proposent une synth\u00e8se de ces travaux (jusqu\u2019en 2021), dont un listing non exhaustif peut \u00eatre trouv\u00e9 sur cette <a href=\"https:\/\/www.amagri.eu\/fr\/ressources\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">base de donn\u00e9es bibliographique<\/a> issu d\u2019un de nos anciens projets.<\/p>\n\n\n\n<p>Pour autant, beaucoup reste \u00e0 faire. Certaines sous-disciplines ou approches des sciences sociales sont peu mobilis\u00e9es et pourraient apporter des connaissances sur des dimensions encore peu \u00e9clair\u00e9es mais pourtant essentielles pour comprendre la fa\u00e7on dont les antibiotiques sont produits, vendus, prescrits et utilis\u00e9s. C\u2019est l\u2019objectif principal des projets DOSA et STATIC qui ont d\u00e9marr\u00e9 en 2023 \u00e0 l\u2019IRISSO* (unit\u00e9 de recherche en sociologie et science politique du CNRS, de l\u2019INRAE, et de l\u2019universit\u00e9 Paris-Dauphine).<\/p>\n\n\n\n<p><em>* IRISSO<\/em> : <em>Institut de Recherche Interdisciplinaire en Sciences Sociales<\/em><\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:32px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Projet-DOSA-mod-v2-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-28589\" srcset=\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Projet-DOSA-mod-v2-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Projet-DOSA-mod-v2-300x200.jpg 300w, https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Projet-DOSA-mod-v2-768x513.jpg 768w, https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Projet-DOSA-mod-v2.jpg 1500w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption>Haut: Nicolas Fortan\u00e9 Bas: Henri Boullier<br>\u00a9 Projet DOSA, Nicolas Fortan\u00e9 et Henri Boullier<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group\"><div class=\"wp-block-group__inner-container is-layout-flow wp-block-group-is-layout-flow\">\n<div style=\"height:8px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<div style=\"height:8px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Le projet DOSA (<em>Digital Observatory<\/em> <em>of Social dimensions of Antimicrobial resistance<\/em>)<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Porteur scientifique\u00a0: Nicolas Fortan\u00e9 (chercheur <a href=\"https:\/\/www.inrae.fr\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">INRAE<\/a>)<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/fr\/projets-actions-soutenus\/action-2-resultats-des-aap-structurants-du-ppr-antibioresistance-3-projets-retenus\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Trouver ici les d\u00e9tails des financements du PPR Antibior\u00e9sistance pour le projet DOSA<\/a><\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:8px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Les objectifs du projet<\/h4>\n\n\n\n<p>Le projet DOSA consiste \u00e0 \u00e9tablir un Observatoire des sciences sociales de l\u2019antibior\u00e9sistance. Il comprend \u00e0 la fois des travaux de recherche sur les espaces num\u00e9riques de l\u2019antibior\u00e9sistance et le d\u00e9veloppement d\u2019un r\u00e9seau fran\u00e7ais de sciences sociales de l\u2019antibior\u00e9sistance.<\/p>\n\n\n\n<p>Notre objectif est de d\u00e9velopper, d\u2019animer et d\u2019internationaliser les recherches fran\u00e7aises en sciences sociales de l\u2019antibior\u00e9sistance. Nous effectuons pour cela un travail de diffusion et de vulgarisation aupr\u00e8s de divers publics (professionnels de sant\u00e9, d\u00e9cideurs publics et citoyens notamment). Notamment, un site internet sera bient\u00f4t accessible et un <a href=\"https:\/\/www.eventbrite.co.uk\/e\/billets-les-controverses-de-lamr-610956406057\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">cycle de conf\u00e9rences et de rencontres-d\u00e9bats<\/a> a commenc\u00e9 au printemps 2023.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:8px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Axe de recherche\u00a0#1 : Les espaces num\u00e9riques de l\u2019antibior\u00e9sistance<\/h4>\n\n\n\n<p>Le projet vise \u00e0 produire des \u00e9tudes sur les espaces num\u00e9riques de l\u2019antibior\u00e9sistance, c\u2019est-\u00e0-dire les diff\u00e9rentes ar\u00e8nes o\u00f9, sur le web, sont produits des discours et des controverses sur l\u2019antibior\u00e9sistance et les usages d\u2019antibiotiques. Les trois domaines OneHealth sont consid\u00e9r\u00e9s\u00a0: la sant\u00e9 humaine, la sant\u00e9 animale et l\u2019environnement. \u00c9tudier les espaces num\u00e9riques est un enjeu r\u00e9cent pour les sciences sociales et cela n\u2019a pas encore \u00e9t\u00e9 abord\u00e9 pour ce qui concerne l\u2019antibior\u00e9sistance.<\/p>\n\n\n\n<p>DOSA se propose d\u2019\u00e9tudier au moins trois de ces espaces sp\u00e9cifiques. Tout d\u2019abord, nous \u00e9tudions les ar\u00e8nes scientifiques qui sont saisissables \u00e0 partir des grandes bases de donn\u00e9es num\u00e9riques comme le <a rel=\"noreferrer noopener\" href=\"https:\/\/access.clarivate.com\/login?app=wos&amp;alternative=true&amp;shibShireURL=https:%2F%2Fwww.webofknowledge.com%2F%3Fauth%3DShibboleth&amp;shibReturnURL=https:%2F%2Fwww.webofknowledge.com%2F%3Fmode%3DNextgen%26action%3Dtransfer%26path%3D%252Fwos%252Fscielo%252Fbasic-search%26DestApp%3DUA&amp;referrer=mode%3DNextgen%26path%3D%252Fwos%252Fscielo%252Fbasic-search%26DestApp%3DUA%26action%3Dtransfer&amp;roaming=true\" target=\"_blank\">Web of Science (WoS)<\/a> ou <a rel=\"noreferrer noopener\" href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/\" target=\"_blank\">PubMed<\/a>. Les r\u00e9seaux sociaux et m\u00e9dias seront \u00e9galement \u00e9tudi\u00e9s au cours du projet, mais ces travaux n\u2019ont pas encore commenc\u00e9.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c0 partir d\u2019une \u00e9tude scientom\u00e9trique, nous cherchons \u00e0 savoir comment est structur\u00e9 cet espace et comment les controverses s\u2019y d\u00e9ploient. Il s\u2019agit en particulier de d\u00e9terminer dans quelles mesures le principe OneHealth \u00ab&nbsp;existe&nbsp;\u00bb ou pas, c\u2019est-\u00e0-dire si les composantes humaines, animales et environnementales de l\u2019antibior\u00e9sistance interagissent.<\/p>\n\n\n\n<p>Voici les r\u00e9sultats provisoires, que l\u2019on esp\u00e8re publier prochainement&nbsp;:<\/p>\n\n\n\n<ul><li>La structure de l\u2019espace scientifique est plus complexe qu\u2019une simple polarisation vers les trois axes One Health.<\/li><li>Il existe un lien relativement important entre les recherches sur les animaux et l\u2019environnement, mais les travaux sur la sant\u00e9 humaine sont davantage isol\u00e9s.<\/li><\/ul>\n\n\n\n<div style=\"height:8px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Axe de recherche\u00a0#2 : Un r\u00e9seau fran\u00e7ais de sciences sociales de l\u2019antibior\u00e9sistance<\/h4>\n\n\n\n<p>DOSA souhaite, \u00e0 terme, constituer un hub des sciences sociales fran\u00e7aises de l\u2019antibior\u00e9sistance. En effet, s\u2019il existe un r\u00e9seau dynamique \u00e0 l\u2019international, ses p\u00f4les sont avant tout situ\u00e9s au Royaume-Uni, qui a \u00e9t\u00e9 le fer de lance des sciences sociales sur le sujet. <a href=\"https:\/\/www.gov.uk\/government\/people\/sally-davies\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Dame Sally Davies<\/a>, qui a \u00e9t\u00e9 \u00ab\u00a0Chief Medical Officer\u00a0\u00bb du Royaume Uni pendant toute une d\u00e9cennie (2010-2019), a largement soutenu ces disciplines au m\u00eame titre que les sciences biom\u00e9dicales. La culture de sant\u00e9 publique de ce pays (par opposition \u00e0 une culture professionnelle davantage ax\u00e9e sur la clinique en France) est \u00e9galement un puissant facteur d\u2019int\u00e9gration des sciences sociales aux probl\u00e9matiques de sant\u00e9.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group\"><div class=\"wp-block-group__inner-container is-layout-flow wp-block-group-is-layout-flow\">\n<div style=\"height:8px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<div style=\"height:8px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Le projet STATIC (<em>Sustaining the Antibiotic Infrastructure<\/em>)<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Porteur scientifique\u00a0: Henri Boullier (chercheur <a href=\"https:\/\/www.cnrs.fr\/fr\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">CNRS<\/a>)<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p><a rel=\"noreferrer noopener\" href=\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/fr\/projets-actions-soutenus\/action-4-resultats-des-appels-a-projets-chaire-junior-et-senior\/\" target=\"_blank\">Le projet STATIC a \u00e9t\u00e9 financ\u00e9 dans le cadre d&#8217;une Chaire junior<\/a> en collaboration avec l&#8217;<a rel=\"noreferrer noopener\" href=\"https:\/\/anr.fr\/\" target=\"_blank\">ANR<\/a><\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:8px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Les objectifs du projet<\/h4>\n\n\n\n<p>Le projet STATIC s\u2019inscrit quant \u00e0 lui dans le domaine de l\u2019\u00e9tude sociale des sciences et des techniques (<em>Science &amp; Technology Studies<\/em> ou STS). Ce champ des sciences sociales s\u2019int\u00e9resse \u00e0 la production des connaissances scientifiques et aux controverses dont elles sont l\u2019objet, ainsi qu\u2019aux dispositifs, instruments et normes techniques \u00e0 travers lesquels des ph\u00e9nom\u00e8nes comme des probl\u00e8mes sanitaires et environnementaux sont mesur\u00e9s et d\u00e9finis.<\/p>\n\n\n\n<p>Le projet STATIC propose d\u2019analyser l\u2019antibior\u00e9sistance en mobilisant les outils et questions des STS, tout en s\u2019inscrivant dans une perspective \u00ab&nbsp;globale&nbsp;\u00bb avec des enqu\u00eates qui se d\u00e9clinent dans des contextes g\u00e9ographiques divers (Am\u00e9rique du Nord, Argentine, Europe et Inde) et qui s\u2019int\u00e9resse \u00e0 la mise en pratique des pr\u00e9ceptes de OneHealth.<\/p>\n\n\n\n<p>Le projet est organis\u00e9 en trois axes de recherche qui \u00e9tudieront plus sp\u00e9cifiquement&nbsp;: les rejets m\u00e9dicamenteux, les viandes \u00ab&nbsp;sans antibiotiques&nbsp;\u00bb et la mesure des pollutions environnementales. L\u2019un des objectifs est de d\u00e9terminer comment sont d\u00e9finies et n\u00e9goci\u00e9es les fronti\u00e8res entre les diff\u00e9rentes composantes de OneHealth (sant\u00e9 humaine, sant\u00e9 animale et environnement).<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:8px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Axe de recherche\u00a0#1 : Les rejets m\u00e9dicamenteux<\/h4>\n\n\n\n<p>Le projet cherchera \u00e0 comprendre la mani\u00e8re dont les pollutions environnementales sont prises en compte dans les programmes de gestion d\u2019antibiotiques (<em>antibiotic stewardship<\/em>) \u00e0 l\u2019h\u00f4pital. Ces derni\u00e8res ann\u00e9es, la pr\u00e9sence d&#8217;antibiotiques dans les eaux us\u00e9es des h\u00f4pitaux est devenue une question de plus en plus importante en France et en Inde. Cependant, la mani\u00e8re dont la question a \u00e9t\u00e9 formul\u00e9e et les mesures mises en \u0153uvre pour y r\u00e9pondre semblent radicalement diff\u00e9rentes&nbsp;: en France, les mesures sont mises en place \u00ab&nbsp;en amont&nbsp;\u00bb du processus de soin&nbsp;; en Inde les mesures sont mises en place \u00ab&nbsp;en aval&nbsp;\u00bb, portant plut\u00f4t sur les environnements d\u00e9j\u00e0 pollu\u00e9s \u00e0 cause d\u2019une utilisation massive d\u2019antibiotiques.<\/p>\n\n\n\n<p>Le projet STATIC cherchera ainsi \u00e0 comprendre les effets des dispositifs de mesure sur la gestion des effluents hospitaliers, mais aussi les ressorts politiques de la permanence de ces pollutions.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:8px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Axe de recherche\u00a0#2 : Les viandes \u00ab\u00a0sans antibiotiques\u00a0\u00bb<\/h4>\n\n\n\n<p>On s\u2019int\u00e9ressera \u00e0 la fa\u00e7on dont fonctionnent les labels de viandes dits \u00ab&nbsp;sans antibiotiques&nbsp;\u00bb. Ces dispositifs se sont abondamment d\u00e9velopp\u00e9s ces derni\u00e8res ann\u00e9es, s\u2019affirmant comme un levier essentiel de la r\u00e9duction des usages d\u2019antibiotiques en \u00e9levage. Ils posent toutefois question quant aux normes de bon usage et aux dispositifs de monitoring qu\u2019ils embarquent. En effet, il existe \u00e0 ce jour une grande h\u00e9t\u00e9rog\u00e9n\u00e9it\u00e9 dans ces labels, si bien que la notion de \u00ab&nbsp;sans antibiotiques&nbsp;\u00bb rev\u00eat des sens et repose sur des pratiques assez diff\u00e9rentes entre les fili\u00e8res et entre les pays.<\/p>\n\n\n\n<p>Dans le cadre du projet STATIC, nous allons \u00e9tudier le fonctionnement de plusieurs de ces labels afin de voir s\u2019ils contribuent (ou non) \u00e0 la prise en charge du probl\u00e8me de l\u2019antibior\u00e9sistance \u00e0 l\u2019interface de la sant\u00e9 animale et humaine.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:8px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">Axe de recherche\u00a0#3 : La mesure des pollutions environnementales<\/h4>\n\n\n\n<p>L\u2019\u00e9quipe enqu\u00eatera sur des dispositifs de surveillance des antibiotiques et de l\u2019antibior\u00e9sistance en aquaculture, en s\u2019int\u00e9ressant \u00e0 l\u2019interface entre sant\u00e9 animale et sant\u00e9 des environnements. Une comparaison des dispositifs de mesure des antibiotiques dans les environnements entre des contextes g\u00e9ographiques divers sera particuli\u00e8rement b\u00e9n\u00e9fique pour le projet.<\/p>\n\n\n\n<p>Le projet STATIC s\u2019int\u00e9ressera notamment \u00e0 la grande diversit\u00e9 d&#8217;appareils et de m\u00e9thodes technologiques (capteurs, compteurs, nouvelles m\u00e9thodes d&#8217;analyse biologique) imagin\u00e9es pour limiter la pollution environnementale, et \u00e0 leurs effets (ou l\u2019absence d\u2019effets) en mati\u00e8re de r\u00e9duction d\u2019usage des antibiotiques et de transformation des syst\u00e8mes sanitaires et agroalimentaires.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:53px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Les auteurs :<\/h3>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-media-text alignwide is-stacked-on-mobile\" style=\"grid-template-columns:15% auto\"><figure class=\"wp-block-media-text__media\"><img decoding=\"async\" width=\"370\" height=\"370\" src=\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/NF-modified.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-28593 size-full\" srcset=\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/NF-modified.png 370w, https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/NF-modified-300x300.png 300w, https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/NF-modified-150x150.png 150w\" sizes=\"(max-width: 370px) 100vw, 370px\" \/><\/figure><div class=\"wp-block-media-text__content\">\n<p>Nicolas Fortan\u00e9, Charg\u00e9 de recherche en sociologie \u00e0 l&#8217;<a href=\"https:\/\/www.inrae.fr\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">INRAE<\/a>, affili\u00e9 \u00e0 l\u2019<a href=\"https:\/\/irisso.dauphine.fr\/fr\/membres\/detail-cv\/profile\/nicolas-fortane.html\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">IRISSO<\/a><\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<div style=\"height:8px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-media-text alignwide is-stacked-on-mobile\" style=\"grid-template-columns:15% auto\"><figure class=\"wp-block-media-text__media\"><img decoding=\"async\" width=\"370\" height=\"370\" src=\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/henri-labo-modified.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-28597 size-full\" srcset=\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/henri-labo-modified.png 370w, https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/henri-labo-modified-300x300.png 300w, https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/henri-labo-modified-150x150.png 150w\" sizes=\"(max-width: 370px) 100vw, 370px\" \/><\/figure><div class=\"wp-block-media-text__content\">\n<p>Heni Boullier, Charg\u00e9 de recherche en sociologie au <a href=\"https:\/\/www.cnrs.fr\/fr\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">CNRS<\/a>, affili\u00e9 \u00e0 l\u2019<a href=\"https:\/\/www.irisso.dauphine.fr\/fr\/membres\/detail-cv\/profile\/henri-boullier.html\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">IRISSO<\/a><\/p>\n<\/div><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Aujourd\u2019hui, les sciences sociales produisent un nombre croissant de travaux sur les pratiques, les savoirs ou encore les politiques publiques en lien avec l\u2019antibior\u00e9sistance. Cela reste un champ de recherche en d\u00e9veloppement (et relativement mineur par rapport \u00e0 d\u2019autres probl\u00e8mes de sant\u00e9 et d\u2019environnement \u2013 comme d\u2019autres maladies infectieuses, les cancers ou encore les probl\u00e9matiques [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":271,"featured_media":28589,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[31],"tags":[6607,6621,6659],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v22.8 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>DOSA et STATIC\u00a0: Le r\u00f4le des sciences sociales dans la compr\u00e9hension de l\u2019antibior\u00e9sistance - French\u00a0National ANTIBIOTIC RESISTANCE Portal<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Informations, \u00e9v\u00e8nements et actualit\u00e9s autour de l&#039;Antibior\u00e9sistance en France et \u00e0 l&#039;international.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_GB\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"DOSA et STATIC\u00a0: Le r\u00f4le des sciences sociales dans la compr\u00e9hension de l\u2019antibior\u00e9sistance - French\u00a0National ANTIBIOTIC RESISTANCE Portal\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Informations, \u00e9v\u00e8nements et actualit\u00e9s autour de l&#039;Antibior\u00e9sistance en France et \u00e0 l&#039;international.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"French\u00a0National ANTIBIOTIC RESISTANCE Portal\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-06-29T13:52:06+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2023-06-29T13:52:10+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Projet-DOSA-mod-v2.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1500\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1001\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Loane Serrano\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Loane Serrano\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Estimated reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"NewsArticle\",\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/\"},\"author\":{\"name\":\"Loane Serrano\",\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#\/schema\/person\/7993978f184ff491165415f02259de61\"},\"headline\":\"DOSA et STATIC\u00a0: Le r\u00f4le des sciences sociales dans la compr\u00e9hension de l\u2019antibior\u00e9sistance\",\"datePublished\":\"2023-06-29T13:52:06+00:00\",\"dateModified\":\"2023-06-29T13:52:10+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/\"},\"wordCount\":1527,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Projet-DOSA-mod-v2.jpg\",\"keywords\":[\"Antibior\u00e9sistance\",\"OneHealth\",\"projets PPRA\"],\"articleSection\":[\"Actualit\u00e9s\"],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":[\"WebPage\",\"ItemPage\"],\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/\",\"url\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/\",\"name\":\"DOSA et STATIC\u00a0: Le r\u00f4le des sciences sociales dans la compr\u00e9hension de l\u2019antibior\u00e9sistance - French\u00a0National ANTIBIOTIC RESISTANCE Portal\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Projet-DOSA-mod-v2.jpg\",\"datePublished\":\"2023-06-29T13:52:06+00:00\",\"dateModified\":\"2023-06-29T13:52:10+00:00\",\"description\":\"Informations, \u00e9v\u00e8nements et actualit\u00e9s autour de l'Antibior\u00e9sistance en France et \u00e0 l'international.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Projet-DOSA-mod-v2.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Projet-DOSA-mod-v2.jpg\",\"width\":1500,\"height\":1001},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Practical info &amp; communications\",\"item\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/info-communication\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"News\",\"item\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/info-communication\/news\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":4,\"name\":\"DOSA et STATIC\u00a0: Le r\u00f4le des sciences sociales dans la compr\u00e9hension de l\u2019antibior\u00e9sistance\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#website\",\"url\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/\",\"name\":\"French\u00a0National ANTIBIOTIC RESISTANCE Portal\",\"description\":\"INSERM - From science to health\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#organization\",\"name\":\"Inserm\",\"url\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/logo-inserm-ppra.svg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/logo-inserm-ppra.svg\",\"width\":1,\"height\":1,\"caption\":\"Inserm\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#\/schema\/person\/7993978f184ff491165415f02259de61\",\"name\":\"Loane Serrano\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"DOSA et STATIC\u00a0: Le r\u00f4le des sciences sociales dans la compr\u00e9hension de l\u2019antibior\u00e9sistance - French\u00a0National ANTIBIOTIC RESISTANCE Portal","description":"Informations, \u00e9v\u00e8nements et actualit\u00e9s autour de l'Antibior\u00e9sistance en France et \u00e0 l'international.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/","og_locale":"en_GB","og_type":"article","og_title":"DOSA et STATIC\u00a0: Le r\u00f4le des sciences sociales dans la compr\u00e9hension de l\u2019antibior\u00e9sistance - French\u00a0National ANTIBIOTIC RESISTANCE Portal","og_description":"Informations, \u00e9v\u00e8nements et actualit\u00e9s autour de l'Antibior\u00e9sistance en France et \u00e0 l'international.","og_url":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/","og_site_name":"French\u00a0National ANTIBIOTIC RESISTANCE Portal","article_published_time":"2023-06-29T13:52:06+00:00","article_modified_time":"2023-06-29T13:52:10+00:00","og_image":[{"width":1500,"height":1001,"url":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Projet-DOSA-mod-v2.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Loane Serrano","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Loane Serrano","Estimated reading time":"8 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"NewsArticle","@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/"},"author":{"name":"Loane Serrano","@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#\/schema\/person\/7993978f184ff491165415f02259de61"},"headline":"DOSA et STATIC\u00a0: Le r\u00f4le des sciences sociales dans la compr\u00e9hension de l\u2019antibior\u00e9sistance","datePublished":"2023-06-29T13:52:06+00:00","dateModified":"2023-06-29T13:52:10+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/"},"wordCount":1527,"publisher":{"@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Projet-DOSA-mod-v2.jpg","keywords":["Antibior\u00e9sistance","OneHealth","projets PPRA"],"articleSection":["Actualit\u00e9s"],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":["WebPage","ItemPage"],"@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/","url":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/","name":"DOSA et STATIC\u00a0: Le r\u00f4le des sciences sociales dans la compr\u00e9hension de l\u2019antibior\u00e9sistance - French\u00a0National ANTIBIOTIC RESISTANCE Portal","isPartOf":{"@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Projet-DOSA-mod-v2.jpg","datePublished":"2023-06-29T13:52:06+00:00","dateModified":"2023-06-29T13:52:10+00:00","description":"Informations, \u00e9v\u00e8nements et actualit\u00e9s autour de l'Antibior\u00e9sistance en France et \u00e0 l'international.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-GB","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/#primaryimage","url":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Projet-DOSA-mod-v2.jpg","contentUrl":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/Projet-DOSA-mod-v2.jpg","width":1500,"height":1001},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/informations-et-communications\/actualites\/dosa-et-static-le-role-des-sciences-sociales-dans-la-comprehension-de-lantibioresistance\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Practical info &amp; communications","item":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/info-communication\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"News","item":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/info-communication\/news\/"},{"@type":"ListItem","position":4,"name":"DOSA et STATIC\u00a0: Le r\u00f4le des sciences sociales dans la compr\u00e9hension de l\u2019antibior\u00e9sistance"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#website","url":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/","name":"French\u00a0National ANTIBIOTIC RESISTANCE Portal","description":"INSERM - From science to health","publisher":{"@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#organization","name":"Inserm","url":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/logo-inserm-ppra.svg","contentUrl":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/logo-inserm-ppra.svg","width":1,"height":1,"caption":"Inserm"},"image":{"@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/#\/schema\/person\/7993978f184ff491165415f02259de61","name":"Loane Serrano"}]}},"publishpress_future_action":{"enabled":false,"date":"2026-04-17 12:18:10","action":"change-status","newStatus":"private","terms":[],"taxonomy":"category"},"post_mailing_queue_ids":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28583"}],"collection":[{"href":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/271"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=28583"}],"version-history":[{"count":19,"href":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28583\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":28639,"href":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28583\/revisions\/28639"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/28589"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=28583"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=28583"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ppr-antibioresistance.inserm.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=28583"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}